Το Λωβοκομείο Χίου εισέρχεται πλέον σε μια από τις σημαντικότερες φάσεις της σύγχρονης ιστορίας του, καθώς ολοκληρώθηκε ο φάκελος του αρχιτεκτονικού διαγωνισμού και οδεύει προς τελική έγκριση από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο. Πρόκειται για μια διαδικασία που ωριμάζει σταθερά τους τελευταίους μήνες, με στόχο την πλήρη διάσωση, αποκατάσταση και νέα λειτουργική αξιοποίηση του εμβληματικού συγκροτήματος.
Σύμφωνα με τον προϊστάμενο της Διεύθυνσης Τεχνικών Υπηρεσιών της Περιφερειακής Ενότητας Χίου, Χρήστο Καρτάλη, ολοκληρώθηκε η συγκρότηση του τεχνικού και αρχιτεκτονικού φακέλου, ο οποίος έχει ήδη υποβληθεί στην Υπηρεσία Νεωτέρων Μνημείων. Έπειτα από διαδοχικές συναντήσεις, παρατηρήσεις και διορθώσεις, το υλικό βρίσκεται πλέον στην τελική ευθεία για την αποστολή του στο ΚΑΣ, όπου και θα κριθεί η τελική έγκριση της πρότασης.
Πρωτόγνωρη διαδικασία για τη Χίο
Η προετοιμασία ενός διεθνούς αρχιτεκτονικού διαγωνισμού από υπηρεσία της Περιφέρειας συνιστά για τη Χίο μια διαδικασία που δεν έχει προηγούμενο. Όπως εξηγεί ο κ. Καρτάλης, η πολυπλοκότητα του διαγωνισμού, η απαίτηση για εξειδικευμένες μελέτες και το ειδικό νομικό πλαίσιο καθιστούν την όλη προσπάθεια «μια τολμηρή αλλά αναγκαία πρωτοβουλία», ώστε το Λωβοκομείο να μπει επιτέλους σε τροχιά αναβίωσης.
Ο σχεδιαζόμενος διαγωνισμός είναι διαγωνισμός ιδεών: κάθε αρχιτεκτονικό γραφείο θα έχει τη δυνατότητα να καταθέσει τη δική του πρόταση, αξιοποιώντας ως οδηγό την προμελέτη που έχει εκπονηθεί και θέτει μόνο τα απαραίτητα «χωροταξικά όρια» για τη δημιουργική ανάπτυξη των συμμετεχόντων.
Τι προβλέπει η πρόταση αξιοποίησης
Η εισήγηση του μελετητή προβλέπει τη μετατροπή του μνημείου σε έναν πολυλειτουργικό χώρο πολιτισμού και εκπαίδευσης. Στο επίκεντρο βρίσκεται η πλήρης αποκατάσταση των υφιστάμενων κτηρίων συνολικής επιφάνειας περίπου 1.500 τ.μ., ενώ παράλληλα εξετάζεται η δυνατότητα νέων κατασκευών — στο πλαίσιο που επιτρέπει η δόμηση — ώστε να φιλοξενηθούν:
-
Μουσειακοί χώροι και εκθέσεις
-
Αίθουσες σεμιναρίων και εκπαιδευτικών δράσεων
-
Χώροι για φοιτητικά εργαστήρια
-
Υποδομές πολιτιστικών και τουριστικών δραστηριοτήτων
Σε συνδυασμό με τους πρόσθετους διαθέσιμους χώρους των περίπου 3.160 τ.μ., το Λωβοκομείο μπορεί να αποκτήσει χαρακτήρα δυναμικού πολιτιστικού πόλου, ικανού να προσελκύσει επισκέπτες, εκπαιδευτικές δράσεις και ειδικού ενδιαφέροντος τουρισμό.
Διαγωνισμός και βραβεύσεις
Μετά την έγκριση του ΚΑΣ, ο διαγωνισμός θα προκηρυχθεί επίσημα και θα απονεμηθούν τρία βραβεία συνολικής αξίας 180.000 ευρώ. Η πρόταση που θα λάβει το πρώτο βραβείο θα αποκτήσει το δικαίωμα εκπόνησης των οριστικών μελετών, σε συνεργασία — εφόσον απαιτηθεί — με άλλους επιστημονικούς ή τεχνικούς φορείς.
Σημαντικός παράγοντας για την ομαλή εξέλιξη του έργου αποτελεί η εξασφάλιση πλήρους χρηματοδότησης, τόσο για τα βραβεία και τη μελέτη όσο και για την τελική υλοποίηση. Η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου έχει ήδη συμπράξει με τον Οίκο Αγάπης και το Υπουργείο Πολιτισμού με σκοπό την ώριμη προώθηση του φακέλου.
Ένα ιστορικό μνημείο σε νέα εποχή
Το Λωβοκομείο Χίου, ένα από τα σημαντικότερα υγειονομικά και κοινωνικά μνημεία όχι μόνο του νησιού αλλά και της ελληνικής ιατρικής ιστορίας, βρίσκεται ένα βήμα πριν τη μετάβασή του σε μια νέα εποχή. Η προκήρυξη του διεθνούς αρχιτεκτονικού διαγωνισμού αποτελεί το πρώτο ουσιαστικό βήμα προς την αναγέννηση ενός χώρου που μπορεί να αποτελέσει σημείο αναφοράς για τον πολιτισμό, την έρευνα και την τουριστική ανάπτυξη της Χίου.
