

-Γράφει ο Αναστάσιος Ι. Τριπολίτης, Ιατρός και όχι γλωσσολόγος-
Όσοι και όσες με γνωρίζουν λίγο περισσότερο από τους «πολλούς», ξέρουν ότι «ομιλώ την απλή ελληνική», δηλαδή ούτε καθαρευουσιάνος είμαι, ούτε βέβαια ομιλώ την πολύ λαϊκή, τη «μαλλιαρή», αν προτιμάτε, γλώσσα του Γιάννη του Ψυχάρη!…
«Και γιατί μας τα γράφεις αυτά γιατρέ μου;» θα διερωτάστε οι περισσότεροι! Εξηγώ λοιπόν: Σε απόκομμα εφημερίδας («ΧΙΩΤΙΚΗ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ», 3/10/2024) υπάρχει άρθρο του κ. Παντελή Κυδώνη με τίτλο «Χίος: Μνημεία εκπέμπουν S.O.S.» και μια φωτογραφία του μνημείου του αειμνήστου Χιολάτρη Γιάννη Ψυχάρη, ο οποίος ως γνωστόν ομιλούσε και έγραφε στην «μαλλιαρή» διάλεκτο, δηλαδή το άκρον άωτον της Δημοτικής!…

Ακολούθως ο κ. Κυδώνης εξηγεί ότι το άρθρο το γράφει θέλοντας να περιγράψει την πλήρη εγκατάλειψη της περιοχής και τη φθορά που έχει υποστεί ο χώρος που το φιλοξενεί!… Εγώ, υπεραμυνόμενος βέβαια
των απόψεων του κ. Κυδώνη, απλώς αναφέρω ότι ενώ «φροντίζομε»¹ τον άλλο γείτονά μου τον Όμηρο, έχομε εγκαταλείψει τον έτερο γείτονά μου τον Γιάννη τον Ψυχάρη, με όλα τα επακόλουθα!…
(1) Το βάζω σε εισαγωγικά διότι και εκεί υπάρχουν ελλείψεις!…
Αλλά για να επανέλθω στην ουσία του θέματος και να εξηγήσω τον τίτλο του άρθρου μου, απλώς αναφέρω ότι σε έτερο απόκομμα εφημερίδας («ΕΣΤΙΑ», Επιστολές 2/5/2025, υπογραφή κ. Δημ. Μαυραειδόπουλος) διαβάζω ότι (αντιγράφω) «…88 χώρες της υφηλίου υπερψήφισαν την πρόταση της UNESCO, η 9 η Φεβρουαρίου να είναι αφιερωμένη εις την Ελληνική γλώσσα. Η γλώσσα του Ευαγγελίου και της Καινής Διαθήκης, αλλά και η γλώσσα που πλούτισε την Λατινική γλώσσα, και αυτή με την
σειρά της τις αγγλοσαξονικές γλώσσες».
Σε άλλο κείμενο, απόκομμα εφημερίδας και αυτό («ΕΣΤΙΑ», τίτλος: «Αντικείμενο και περιεχόμενο», υπογραφή κ. Νίκος Κακαδιάρης), διαβάζω ότι (αντιγράφω) «…κάτω από τις βραχογραφίες των σπηλαίων προέκυψε η Γραμμική Γραφή Α και Β, ο Δίσκος της Φαιστού, η Αιγυπτιακή Γραφή, η Σφηνοειδής Γραφή κλπ., ώσπου να εκφραστούν οι Φοίνικες με τα γράμματα και οι Έλληνες να ολοκληρώσουν την εκφραστικότητα αυτή προσθέτοντας τα φωνήεντα, και να δημιουργήσουν το Ελληνικό Αλφάβητο, από το οποίο προέκυψε το Λατινικό και έγινε κτήμα της ανθρωπότητας» (σταματώ την αντιγραφή).
Αλλά, σαν χρέος, σαν μνημόσυνο στον γείτονά μου τον Γιάννη τον Ψυχάρη, χωρίς βέβαια αυτό να σημαίνει ότι συμφωνώ με τη «μαλλιαρή» του διάλεκτο, θα συνιστούσα κάποιος να ασχοληθεί με το μνήμα του και, γιατί όχι, κάποιος να μας μιλήσει, κάποιος να μας μορφώσει για το ποιος ήταν ο Γιάννης ο Ψυχάρης!
Αγαπητοί μου,
Ξεχνώντας κάποιους, χάνομε την ιστορία μας! Τον άλλο γείτονά μου τον Όμηρο καλά τον τιμήσαμε και τον τιμούμε καθημερινώς!…
Με ΑΓΑΠΗ για όλους σας, και τον Όμηρο και τον Ψυχάρη, σας εγκαταλείπω, ευχόμενος καλή ξεκούραση, με κάποιους προβληματισμούς βέβαια!…
Με εκτίμηση,
Αναστ. Ι. Τριπολίτης
Ιατρός-
Αγγειοχειρουργός
Υ.Γ.: Κλείνοντας το θέμα «Ψυχάρη», βρίσκω ανάμεσα στα χαρτιά μου και τα βιβλία μου, ένα μικρό βιβλίο το οποίο επιγράφεται: «Ο Ψυχάρης, ιδίως από τα γράμματά του».
Το έχει γράψει ο κ. Ε. Κριαράς και το έχει εκδώσει το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη τον Αύγουστο του 2012!… Μεταξύ των άλλων αναφέρεται στο επίγραμμα που υπάρχει στη μαρμάρινη πλάκα του τάφου του και το οποίο αντιγράφω ακριβώς ως έχει (σελ. 47 του βιβλίου):
«Μοιρολογίστρες, Χιώτισσες, πατριώτισσες μου, μανάδες, αδέρφισσες, θυγατέρες μου,
εσείς όλες αν τύχει μια μέρα και κατεβείτε στ’ακρογιάλι, αν τύχει και περάσετε μπροστά
στο άσπρο μου το μνήμα, σταθείτε μια στιγμή, τραγουδήστε μου ένα μοιρολόι από’κείνα
που σας άκουσα να τραγουδάτε σαν ήμουνα παλικάρι και πήγα στα χωριά της
μαστίχας, να μάθω τη λαλιά σας, τα ρωμαίικα. Ποιος ξέρει, μπορεί να με ξυπνήσουν
άξαφνα ως και στον τάφο. Τόσο τ’αγάπησα, τόσο βαθιά τα’βαλα μέσα για μέσα στην
καρδιά μου τη ρωμαίικη. Δεν είναι ανάγκη να’χει το μοιρολόι σας λόγια πολλά. Φτάνουν
δυο. Πείτε μοναχά πως γύρισα τον κόσμο πέρα-πέρα, πως άφησα τη Γαλλία και πως ήρθα να ζεσταθώ, πως ήρθα να ξαποστάσω, στου Ήλιου μας το φως, στην καλοσύνη της πατρίδας…».

