Το πρόσφατο περιστατικό επίθεσης σε γυναίκα στο Μερσινίδι, που σημειώθηκε το απόγευμα της Τρίτης και κινητοποίησε τις αστυνομικές αρχές, έρχεται να υπενθυμίσει με τον πιο σκληρό τρόπο μια πραγματικότητα που συχνά επιλέγουμε να αγνοούμε: την ενδοοικογενειακή βία. Πίσω από κάθε τέτοιο γεγονός κρύβεται ένας κύκλος φόβου, σιωπής και ψυχικού πόνου που δεν αφορά μόνο τα άμεσα εμπλεκόμενα πρόσωπα, αλλά ολόκληρη την κοινωνία.
Η ενδοοικογενειακή βία δεν περιορίζεται στη σωματική κακοποίηση. Περιλαμβάνει τη λεκτική, την ψυχολογική, την οικονομική και κάθε μορφή ελέγχου που στερεί από έναν άνθρωπο την αξιοπρέπεια και την ελευθερία του. Συχνά εκδηλώνεται πίσω από κλειστές πόρτες, μακριά από τα βλέμματα των άλλων, και γι’ αυτό ακριβώς είναι τόσο δύσκολο να αντιμετωπιστεί.
Για πολλά θύματα, η καταγγελία δεν είναι εύκολη υπόθεση. Ο φόβος, η εξάρτηση, η κοινωνική πίεση ή ακόμη και η ελπίδα ότι «τα πράγματα θα αλλάξουν» οδηγούν συχνά στη σιωπή. Και αυτή η σιωπή είναι που επιτρέπει στο φαινόμενο να διαιωνίζεται. Η κοινωνία, όμως, δεν μπορεί να παραμένει αδιάφορη ούτε να αντιμετωπίζει τη βία ως οικογενειακή υπόθεση που αφορά μόνο τους «άμεσα εμπλεκόμενους».
Οι συνέπειες της ενδοοικογενειακής βίας είναι βαθιές και μακροχρόνιες. Δεν αφήνουν μόνο σωματικά τραύματα, αλλά και ψυχικές πληγές που δύσκολα επουλώνονται. Ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι τα παιδιά που μεγαλώνουν σε περιβάλλον βίας κουβαλούν αυτές τις εμπειρίες σε όλη τους τη ζωή, συχνά αναπαράγοντας τον ίδιο κύκλο.
Τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει σημαντικά βήματα προς την κατεύθυνση της προστασίας των θυμάτων, με δομές στήριξης, γραμμές βοήθειας και ειδικές διαδικασίες από τις αρχές. Ωστόσο, η πραγματική αλλαγή δεν μπορεί να έρθει μόνο μέσα από τους θεσμούς. Απαιτείται αλλαγή νοοτροπίας, ενημέρωση και καλλιέργεια κουλτούρας μηδενικής ανοχής απέναντι στη βία.
Η ενδοοικογενειακή βία δεν κάνει διακρίσεις. Μπορεί να εμφανιστεί σε κάθε κοινωνική τάξη, σε κάθε ηλικία, σε κάθε περιβάλλον. Και γι’ αυτό η αντιμετώπισή της αποτελεί ευθύνη όλων μας. Η προστασία της ανθρώπινης ζωής και αξιοπρέπειας δεν είναι διαπραγματεύσιμη.
Το περιστατικό στο Μερσινίδι δεν πρέπει να αποτελέσει απλώς μια ακόμη είδηση της επικαιρότητας. Πρέπει να γίνει αφορμή για προβληματισμό και δράση. Γιατί η βία μέσα στο σπίτι δεν είναι ιδιωτική υπόθεση — είναι κοινωνικό ζήτημα που μας αφορά όλους.
Παντελής Κυδώνης
