Ευθύνες χωρίς εξαιρέσεις: Όταν ο Δήμος ζητά καθαρισμούς, αλλά ξεχνά τις δικές του εκτάσεις
Στη μεγάλη πυρκαγιά που έπληξε πρόσφατα τη Χίο, κάηκαν ακαθάριστα οικόπεδα, αγροτικές
εκτάσεις, χωράφια και χορτολιβαδικές περιοχές. Ανάμεσά τους υπήρχαν τόσο ιδιωτικές όσο και
δημοτικές εκτάσεις. Ο κανονισμός είναι σαφής: οι ιδιώτες υποχρεούνται να καθαρίζουν τα
οικόπεδά τους, αλλιώς αντιμετωπίζουν πρόστιμα από τις δημοτικές αρχές. Όμως τι συμβαίνει όταν
ο ίδιος ο Δήμος δεν τηρεί όσα απαιτεί από τους πολίτες;
Τους προηγούμενους μήνες, ο Δήμος Χίου καλούσε τους δημότες να καθαρίσουν τα ακίνητά τους,
προειδοποιώντας ότι σε περίπτωση μη συμμόρφωσης θα επιβληθούν πρόστιμα, όπως
προβλέπεται από τις σχετικές πυροσβεστικές διατάξεις. Πράγματι, η ευθύνη των ιδιωτών είναι
ξεκάθαρη και θεσμοθετημένη. Αυτό όμως που αγνοήθηκε –ή αποσιωπήθηκε– είναι η αντίστοιχη
ευθύνη των δημοτικών αρχών για τον καθαρισμό των δημοτικών εκτάσεων.
Δημοτικοί παράγοντες, όταν ερωτώνται σχετικά, επικαλούνται σοβαρή έλλειψη προσωπικού, που
δεν τους επιτρέπει να καθαρίσουν όλες τις εκτάσεις εντός των προβλεπόμενων προθεσμιών.
Τονίζουν ότι οι υπηρεσίες είναι υποστελεχωμένες και το κόστος εξωτερικών συνεργείων είναι
δυσβάσταχτο για τον ήδη περιορισμένο προϋπολογισμό.
Ωστόσο, η επίκληση της έλλειψης προσωπικού δεν αναιρεί την ευθύνη. Αν η φωτιά εξαπλώθηκε
εξαιτίας ακαθάριστων δημοτικών χωραφιών, δρόμων ή δημόσιων οικοπέδων, τότε ο Δήμος Χίου
οφείλει να δώσει απαντήσεις. Η διοικητική και πολιτική ευθύνη παραμένει και είναι σοβαρή.
Δεν αμφισβητείται ότι οι συνθήκες στους ΟΤΑ είναι δύσκολες, όμως δεν μπορεί να ζητούνται
ευθύνες από τους πολίτες και ταυτόχρονα να παραβλέπονται τα ίδια τα λάθη της Διοίκησης. Όταν
η Τοπική Αυτοδιοίκηση ασκεί πίεση στους ιδιώτες αλλά δεν τηρεί τις ίδιες υποχρεώσεις, το μήνυμα
που εκπέμπεται είναι διπλά επικίνδυνο: απώλεια εμπιστοσύνης και ενίσχυση της ατιμωρησίας.
Ερωτήματα τίθενται από κατοίκους και συλλόγους για την αδράνεια στον καθαρισμό ευάλωτων
περιοχών αρμοδιότητας του Δήμου. Υπάρχει καταγραφή των δημοτικών εκτάσεων που
καθαρίστηκαν; Έγινε στοχευμένος προγραμματισμός πρόληψης πυρκαγιών; Υπήρξε επαρκής
χρηματοδότηση και κινητοποίηση των υπηρεσιών;
Αν και νομικά ο Δήμος δεν μπορεί να επιβάλει πρόστιμο στον εαυτό του, η πολιτική και διοικητική
ευθύνη είναι αναμφισβήτητη. Το γεγονός ότι οι πολίτες καλούνται να συμμορφωθούν, την ώρα
που ο ίδιος ο Δήμος παραλείπει να εφαρμόσει όσα ζητά από τους άλλους, τραυματίζει τη σχέση
εμπιστοσύνης μεταξύ διοίκησης και κοινωνίας.
Η επόμενη ημέρα πρέπει να βρει το νησί όχι μόνο να επουλώνει πληγές, αλλά να επανασχεδιάζει
τη στρατηγική του με ειλικρίνεια, χωρίς εξαιρέσεις και με διαφάνεια. Η προστασία από τις φωτιές
δεν είναι υπόθεση μόνο των πολιτών. Είναι υπόθεση όλων.
Παντελής Κυδώνης
