Υπάρχουν στιγμές που η πολιτεία οφείλει να πάρει αποφάσεις που ίσως δεν είναι ευχάριστες, αλλά είναι αναγκαίες. Η απόφαση για απαγόρευση πρόσβασης στα social media σε παιδιά κάτω των 15 ετών ανήκει ακριβώς σε αυτή την κατηγορία.
Σύμφωνα με όσα ανακοινώθηκαν, η ρύθμιση θα έρθει μέσα στο καλοκαίρι του 2026 και στόχος είναι να τεθεί σε εφαρμογή από την 1η Ιανουαρίου 2027, με βασικό άξονα την επαλήθευση ηλικίας και την υποχρέωση των πλατφορμών να συμμορφωθούν.
Η συγκεκριμένη απόφαση κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση. Και αυτό όχι επειδή υπάρχει φόβος απέναντι στην τεχνολογία, αλλά επειδή επιτέλους αναγνωρίζεται ένα δεδομένο: τα social media δεν αποτελούν έναν ουδέτερο χώρο για μικρά παιδιά.
Πρόκειται για πλατφόρμες σχεδιασμένες να τραβούν την προσοχή, να κρατούν τον χρήστη όσο περισσότερο γίνεται μπροστά σε μια οθόνη και να δημιουργούν μια
διαρκή ανάγκη αποδοχής, σύγκρισης και επιβεβαίωσης. Αυτό για έναν ενήλικο είναι ήδη απαιτητικό. Για ένα παιδί είναι πολύ πιο επιβαρυντικό.
Δεν χρειάζεται ειδική ανάλυση για να γίνει αντιληπτό τι συμβαίνει. Παιδιά που κοιμούνται όλο και λιγότερο. Παιδιά που αγχώνονται πιο εύκολα. Παιδιά που νιώθουν ότι δεν είναι αρκετά — όχι αρκετά όμορφα, όχι αρκετά δημοφιλή, όχι αρκετά «τέλεια». Η ίδια η δημόσια συζήτηση που άνοιξε συνοδεύτηκε από αναφορές γονέων και παιδιών που περιγράφουν ακριβώς αυτή την πίεση: την ανάγκη να είναι συνεχώς «εκεί», εκτεθειμένα και συγκρίσιμα.
Η υπερβολική χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης συνδέεται με προβλήματα ύπνου, μειωμένη συγκέντρωση, αυξημένο άγχος, ακόμα και φαινόμενα κατάθλιψης ή διαδικτυακού εκφοβισμού.
Το πλαίσιο που παρουσιάστηκε βασίζεται ακριβώς σε αυτή τη διαπίστωση και επιχειρεί να θέσει ένα σαφές όριο εκεί που μέχρι σήμερα υπήρχε κενό.
Το βασικό ζήτημα, λοιπόν, δεν είναι αν το μέτρο θα δυσαρεστήσει ένα μέρος της κοινωνίας. Το βασικό ζήτημα είναι αν μπορεί να συνεχιστεί η ανοχή απέναντι σε ένα φαινόμενο που εξελίσσεται ανεξέλεγκτα.
Σε αυτό το πλαίσιο, η θέσπιση ενός ηλικιακού ορίου δεν αποτελεί περιορισμό ελευθερίας, αλλά πράξη προστασίας. Όπως υπάρχουν όρια σε άλλες δραστηριότητες που επηρεάζουν την ανάπτυξη και τη συμπεριφορά, έτσι είναι απολύτως λογικό να υπάρξει αντίστοιχο όριο και στον ψηφιακό χώρο.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η ευρωπαϊκή διάσταση της πρωτοβουλίας. Η προσπάθεια να διαμορφωθεί ένα ενιαίο πλαίσιο σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης δείχνει ότι το ζήτημα δεν αντιμετωπίζεται ως μια αποσπασματική εθνική πολιτική.
Φυσικά, κανένα μέτρο δεν μπορεί να λειτουργήσει από μόνο του. Η παρουσία των γονέων, η ενημέρωση και η καθημερινή καθοδήγηση παραμένουν καθοριστικοί παράγοντες. Ωστόσο, αυτό δεν αναιρεί την ανάγκη ύπαρξης κανόνων. Αντίθετα, τους καθιστά ακόμη πιο απαραίτητους.
Η ουσία είναι απλή: όταν ένα περιβάλλον έχει αποδειχθεί ότι επηρεάζει αρνητικά την ανάπτυξη των παιδιών, η απουσία ορίων δεν είναι ουδετερότητα — είναι αδιαφορία.
Και σε αυτή την περίπτωση, η επιλογή να τεθεί ένα σαφές όριο δείχνει ότι, έστω και καθυστερημένα, γίνεται μια προσπάθεια να μπει τάξη σε έναν χώρο που μέχρι σήμερα λειτουργούσε χωρίς πραγματικούς κανόνες.
